Yıldırım Hikayesi

Kendimi bildim bileli doğa olayları özellikle sıkca rastladığımız ve hatta korktuğumuz Yıldırım-şimşek ilgi çekici gelmiş ve peşine düşmeme sebep olmuştur. Beraberinde tehlike getirse de yaşattığı heyecan bungee jumpingden bile etkili gelir bana... Gökyüzüne ışıkla resim yapar gibi, hava kütlelerinin kavgası gibi,dans gibi gelir. Çıkardığı ses korkunç olsa da o bir çığlıktir bence... Doğanın ne kadar sarsıcı ve korkutucu olabilceğinin, gücünün çığlığı... Ve belki de bir mesaj. Işığın ve sesin mesajı.

Benim de onları fotoğraflamak adına bir çok deneyimim oldu. Biz iyi anlaştık, hiç kaprissiz en güzel yüzünü gösterdi, göz kırptı, gülümsedi bazen gözleri dolu dolu bazen hıçkırarak, bazen sessiz, bazen haykırarak tüm pozlarını verdi. Aramızdaki elektiriklenme ve bağ; çıkardığı enerjiden daha güçlü oldu. Gökyüzünden düşen her bir kar tanesi nasıl ki birbirinden farklıdır, çakan her şimşek yada fırtına da birbirine benzemeyen her biri ayrı güzellikte en güçlü ışıktan resim gibi gelir bana .Kimbilir belki yüzyıllar sonra teknoloji ve sanat anlayışı öyle bir boyuta gelir ki yıldırımları şimdiki müzelerdeki gibi sergileme imkanı olur. Kimbilir...?? 50 sene önce biri çıkıpta cep telefonu ile internete bağlanabiliyoruz ve dünyanın öbür ucundan görüntülü konuşma yapabiliyoruz dese ‘telefonlar cebe nasıl girmiş, internet mi o ne? cevabını alacağımıza cok ama cok eminim. Neden yıldırımlar sanat eserleri gibi sergilenmesin? Bence hepsi bir sanat eseri... Kendi karakterleri olan her biri ayrı güzellikteki bu yıldırımlar çoğu zaman can yakmış olsa da ne denli doğa dostu, bitkiler için çok faydalı ve olmazsa olmaz bir doğa olayı olduğunu bilmekteyiz.

Bulutla bulut arasında olan elektriksel boşalmaya şimşek ve bulut – toprak boşalmasına ise yıldırım denir. Yıldırımın oluşması için öncelikle elektriksel olarak yüklenmiş yıldırım bulutunun oluşması gerekir. Günümüzde yıldırım bulutunun oluşumu rahatlıkla açıklanabilse de bu bulutun elektriksel olarak nasıl yüklendiği konusunda kesin bilgiler yoktur. Ancak bu durum bazı teoriler ile açıklanabilmektedir. En tehlikeli ve hasar verici olan şimşek, bulut-yer arasında (yıldırım) oluşan şimşek türü. Bulut içi şimşek de en yaygın yük boşalma tiplerinden biri. Bulutlararası şimşek ise iki farklı bulutun yük merkezleri arasında meydana geliyor.

Gökgürültüsü, elektriksel boşalma ile güneş yüzey sıcaklığının üç katına varan sıcaklık ile atmosferin ısıtılması sonucu şimşek kanalları boyunca oluşuyor. Bu şok dalgası, çevredeki açık havayı sıkıştırıyor ve ardından da şimşek kanallarından dışarı doğru yayılırken akustik dalgaya dönüşüyor.

Yıldırım boşalmasının çıkış noktası, atmosferde yüksek miktarda nem bulunması ve sıcak hava akımları yardımıyla yüklü bulutların oluşmasıdır. Hava akımları, yere yakın hava tabakalarının iyice ısınması ile oluşur. Çok büyük yüksekliklerden aşağı inen soğuk hava ile bu hava tabakası yer değiştirir. Nem ise yüksek sıcaklıkta buharlaşma ile meydana gelir. Hava, yukarı çıkışı sırasında soğur ve belirli bir yükseklikte su buharına doyacağı bir sıcaklığa erişir. Daha fazla yükselmesi yoğuşmaya sebep olur ve bulut oluşur.

Ortalama bir şimşek çakışı ile ortaya çıkan enerji, 100 watt‘lık bir ampulü üç aydan daha fazla yakma gücüne sahip.

Yıldırım tarafından çarpılma olasılığı 600 binde bir.

Şimşek, sık sık sağanak yağışların dışında da çakıyor ve herhangi bir yağıştan 16 kilometre uzaklıkta da meydana gelebiliyor.

Şimşek arka arkaya 40‘ın üzerinde zigzag çakışlardan oluşuyor.

Şimşek bitki yetişmesi için önemli olan nitrojen bileşiklerini üretiyor.

Yıldırım çarpmasından ölme riski, maruz kalan her insan için 28 bin 500‘de bir.

Dünyada her saniyede yaklaşık 100 yıldırım çarpması meydana geliyor.

Yıldırım aynı yere birden fazla düşebiliyor.

Yıldırım çarpmalarının çoğu açık alanlarda gerçekleşmektedir. Konutlardaki yıldırım çarpmaları ise daha çok telefon görüşmeleri sırasında yaşanmaktadır. Yıldırım çarpmaları çoğunlukla ölümle veya sakat kalmayla sonuçlandığı gibi işitme kaybı, yanma ve şiddetli elektrik çarpması da diğer etkileri arasında yer almaktadır.

Dünyanın şimşek başkenti FLORİDA olarak bilinmektedir. ABD’de her yıl 800’ü aşkın insan yıldırım çarpması sonucu hayatını kaybetmektedir.

Ülkemizde de yılda tahminen 100’ü aşkın kişi yıldırım çarpmaları sonucu ölmektedir. Özellikle Karadeniz Bölgesi şimşekleri, yıldırımları ve gökgürültüleri ile ünlüdür. Çok yeşil alana sahip olması ve bol yağmur alan bölge olması, Karadeniz’i ülkemizin yıldırım ve şimşek bölgelerinden biri haline getirmiştir. Bunu Akdeniz ve Güneydoğu Anadolu Bölgeleri izlemektedir.

İnci İŞLER 

Arşivden : 
İnci İşler : Bir Ressamın Vizöründen Akçakoca
İçimizden Biri : İnci İşler 

Tüm Hakları Saklıdır © All Rights Reserved

www.fotoritim.com Sitesinde Bulunan Yazılı ve Görsel Eserlerin Bütün Hakları ve Sorumluluğu Eser Sahiplerine Aittir.

All Images and Text Published in www.fotoritim.com are Copyright © Protected by The Author, All Rights Reserved.

Use By Author Permission Only.