Son yıllardaki çalışmalarını izleyenler bileceklerdir ki  Aykan bir süredir " tekil " fotoğraf   " çekmiyor " Bütünlüğü hedefleyen " çoğul " fotoğraflar  " yapıyor "

Bu bütünlük; konu ve/veya teknik olabildiği gibi, " düşünsel " de olabilir.

Bu serideki belirgin ve tanıdık nesneler; genel geçer kuralların dışına çıkarak " tam merkezde " yer alırlar.

Bu halleri ile;

zamana, doğaya ve insana karşı bir duruş sergileyerek işlevlerini sürdürmektedirler.

Bu kişilikler, içlerinde " insan " barındırırlar ve karşı  ışık aracılığı ile bizde Truva Atı çağrışımı yaratırlar. Denizi gözleyen gözleri  barındıranlardır onlar.

Tensel görüntüsündeki  dik duruşa karşın, içsel bir çöküş yaşarlar. Tandonları kopmuş, kemikleri kırılmış, nalların çivileri çıkmıştır. Yine de hayata tutunup ayakta kalmayı, yaşamayı başarmışlardır renkleri de yanlarına alarak.

Bu seri benim için;  "kontrast bir hayat" anlamındadır.

Derseniz ki : deniz,kayık,kumsal,kule,koltuk,çadır hayat mıdır?  Ben yandım.

Ali Rıza AKALIN

Fotograf Sanatçısı

Ankara–2007

Işığın Bekçisi Olmak

“… Çünkü deniz kıyısında izler arıyorum bu aralar.” Aykan Özener

İnsanın yaşanmışlıkları, el sürdükleri, değişimleri, değiştirdikleri, var olma ve kalıcı olabilme çabaları... Bunları en iyi görüp hissedebileceğimiz yerler; yalnız mekanlar, geride bırakılan izler, emekler, eşyalar değil midir? Dokunduğumuz bir objeden, duyduğumuz bir kokudan, gördüğümüz bir ışık huzmesindeki tozdan yaşanılmış o anlara uzanırız. Fotoğraflar da bunlardan birisi. Eski bir yatak, yırtılmış bir battaniye, bir balıkçı kulübesi veya bir balıkçı gözetleme kulesi… doğadan ekmeğini çıkarmanın ne kadar zor olduğunu anlamak için yetiyor, anlatıyor verilen fedakarlığın boyutunu. Vizörden bakıp hapsedilmiş anların değerlerini hissettiriyor.

Işıklı bulutlara ulaşmak için, geleceğimize merdiven dayadık! Geçmişin izlerindeki serüven hep sürerken, aslında içimizdeki duyguların, söylemek istediklerimizin, hayatı anlayıp anlatmak için hissettiklerimizin, yani iç ışığımızı geleceğe nasıl taşıyabilirizin çabası da hep var olacaktır. Bundan dolayıdır ki hep koşuşlarımız ve merdiven dayamalarımız,daha ışıklı bulutlara ulaşmak için verilen fedakarlıklarımız olmaya devam edecektir.

“ Şunu hiç unutmamalıdır ki, sanat, bir fedakarlık abidesidir. Eğer siz fedakarlığa talip değilseniz, milyonlarca insanın ömrünü verdiği bu müesseseye katılmaya hakkınız yok demektir.” Tolstoy – Sanat Nedir?

Aykan’ın bir sanatçı fedakarlığı ve disiplini ile, herkes uykudayken,sabahın ilk ışıklarını yakalama çabalarını ve çalışmalarını yakından izleme imkanım oldu. Onu buna yönelten, sadece ışığı yakalama çabası mıdır, yoksa oradaki gizli bir ruha sahip olabilme isteği midir  bilemem, ama yanından hiç ayırmadığı fotoğraf makinesiyle geçen zamanın ve ‘an’lar içine gizlenmiş ışıkların bir bekçisi olduğu kesin. Işığın bekçisi olmak kolay değil tabi ki; her an tetikte bekleyen bir deklanşör, seçilen kadrajlar, kompozisyonlar, renkler,geçmişin izlerini, kokularını,ustaca dondurulmak istenen bir anın karelerini yüzlerce kez çekiyor, yorulmadan usanmadan. Yakalanmak istenenin ifadesi, belki  de sadece doğal ışığın değil içimizdeki ışığın bekçisi olabilmekten geçiyor.

Bu karelerde bizi çeken,içine alan nedir? Doğaya karşı verilen bir mücadelenin uzantısı mı yoksa insanın kendi özüyle hesaplaşması mı? Ya da insanın doğa karşısında,barınma,korunma beslenme gibi ihtiyaçlarına cevap için yaptıkları mı?

Ama birileri ışığı beklerken,birileri balıkları, birileri doğacak güneşi bekler. Birileri de gelip geçenleri.

Aslında yaşam,çektiğimiz objenin ne olduğundan çok, kendi iç ışıklarımızda; ışıkla, kompozisyonla, vizörle, kadrajla giden yolun samimi ve sevgi dolu yolcuları olmak, olabilmek için sarfettiğimiz çabalarımızdan ibaret.

Rifat    -   12.02.2007

Ressam

Evet, biliyorum, ben de...

Derme çatma, geçici, ölümlü hayatlarımızı, ne kadar az şey bildiğimizi ve yeryüzünde ne kadar sınırlı bir süre kalabildiğimizi düşündüm, Aykan' ın fotoğraflarını izlerken.

Ağaç parçaları, kumaş parçaları, direkler, basamaklar, payandalar, kap kacak, yatak...

Yeryüzünde bir kaç karış yer...Ufka bakacak kadar zaman, nasibini yakalayacak kadar emek,sabır, talih...(toplasam bir ömür ediyor mu?) Denizin zamanı bizim zamanımızla dalga geçiyor.

Ömür kumaşı solup yırtılırken rüzgârda ve ben efkârla bakıyorum fotoğraflara; evet, hayatım bu ‘kıyı’da geçiyor, evet biliyorum, ben de öleceğim. Yeryüzünde dokunabildiğim/dokunmak istediğim kim ve ne varsa ufalanıp kum tanelerine dönüşecek, rüzgârda uçup denize karışacak evet...

Eğretiliğimizi, geçiciliğimizi fısıldayan fotoğraflar neden sevilir? Sevilebilir mi? Sonluluğumuzu sonsuzun yanına koyuyorsa, gözümüz ufka dalar gibi içinde dolaşabiliyorsa, hayatta değerli olanın ne olabileceğini sorduruyorsa, evet.

Arzu Filiz Güngör

21 Şubat 2007/İzmir 

Aykan Özener’in Deniz Kıyısı Fotoğrafları

Deniz kıyısında saraylar kurulmuş, sizin haberiniz yok! Tahtalardan, odunlardan, boyası dökülmüş kamyonet kasalarından, kumaş parçalarından, yırtık balıkçı ağlarından… Kıyıya vurmuş, oradan buradan toplanmış koltuklarla, yataklarla, dolaplarla donatılmışlar.

Derme çatma göründüklerine aldanmayın, sapasağlam duruyorlar, sanki yüzlerce yıldır oradalar. Öyle görünmeleri alçak gönüllülüklerinden, gönüllerinin herkese açık olmasından. Işığı, yağmuru, soğuğu, sıcağı, kumu, denizin kokusunu, gelip geçen herkesi ve her şeyi ağırlar bu saraylar. Ağırlar, içine alır ve sahip olduğu ne varsa sakınmadan paylaşır. Size sunabileceği en büyük zenginliği de ‘özgürlük duygusu’dur. Onu ‘saray’, deniz kıyısı insanını da ‘asil’ yapan bu duygudur.

Aykan Özener’in fotoğrafları yüreğimizin bir köşesinde saraylar kuruyor, bir süreliğine orada kendimizi ağırlıyoruz ve şehir yaşamının bizden alıp götürdüğü özgürlük duygusuyla başımız dönüyor.

Fotoğrafların pek çoğunda balık gözetleme kuleleri konu edilmiş. Tahtayla, çiviyle, çaputla yapılmış birer taht gibi kumun, çakılın üzerinde yükseliyorlar. Kral, her gün saatlerce bu tahtın üzerinde oturup, gözlerini denizde, imparatorluğunun sonsuz hazinesi üzerinde gezdiriyor. Denizin barındırdığı mücevherleri, altın ve gümüş parıltıları tutkuyla seyrediyor.

Balık gözetleme kuleleri, sanki insan eliyle değil de güneşin ışığıyla, denizin kokusuyla biçimlendirilmiş birer heykeller. Etrafımız heykellerle, resimlerle, nadide sanat eserleriyle, en güzel müziklerle, danslarla, tiyatro gösterileriyle dolu da biz göremiyoruz. Yanlarından geçip gidiyoruz. Müzede, salonda, sahnede olmadıkça değerlerini bilmiyoruz. Neyse ki görenler ve bizi görmeye, duymaya davet edenler var.

Aykan Özener, dünyadaki toplumsal, kültürel siyasi çalkantılara duyarlı, bunlar üzerine kafa yoran bir sanatçı. Ancak o duyduğu rahatsızlığı nevrotik tepkilerle ifade eden sanatçılardan biri değil. Onun sanatı yaşamın sade, deniz kokusu ve toprak kadar gerçek olan yönünü yansıtarak izleyeni yaşamın özüyle yüzleşmeye çağırıyor. Böylece yarattığı etki çok daha derin ve gerçek oluyor.

Yrd.Doç.Dr.M.Üstünipek

İstanbul Kültür Üniversitesi

Sanat Tasarım Fakültesi

Sanat Yönetimi Bölümü