BAYRAM TOP’UN “SOKAK LAMBALARI” PORTFOLYOSUNDA YALNIZLIK

Haluk Uygur, Adana Life dergisinin Haziran-2008 sayısında Bayram Top’un Sokak Lambaları portfolyosu hakkında şunları anlatır: “O sokak lambalarını anlattığı portfolyosu için, “yalnızlığı anlatmak istedim” diyor. Ben ise o fotoğraflara bakınca etrafını aydınlatan birini canlandırdım kafamda… Ama yine de yalnız… Aslında hem etrafına saçtığı ışık nedeniyle, hem de yalnızlıkları nedeniyle, her biri bir fotoğrafçıyı anımsatıyor. Belki de Bayram Top’u…” 

Bayram Top’un deyişiyle sokak lambaları gerçekten yalnız mıdır ve yalnızlığı mı anlatır?  Yoksa akşamların karanlığını ve insanların yalnızlığını aydınlatan mıdır?  Belki de her ikisi. Sokak lambaları yalnızdır ama her şeyi görür. Hatta bir evin perde ile kapalı bir penceresinden içeri girerek bizlere misafir bile olur. Onların da bizler gibi duyguları ve duyu organları vardır.  Bizler gibi görürler ve işitirler, koklar ve nefes alırlar. Ya altlarında aşıkların öpüştüğünü görüp sevinmişlerdir. Ya da sevgililerin ayrılmasını görüp üzülmüşlerdir. Veya çocuk uçurtmalarının tellerine takılması nedeniyle çocuklarla birlikte ağlamışlardır.  Belki de en çok buna üzülmüşlerdir. Görüldüğü üzere sanıldıkları gibi de yalnız değildirler. Bayram Top’da fotoğraflarında her ne kadar sokak lambalarının yalnızlığını vurgulasa da büyük çoğunlukla sokak lambalarına eşlik eden bir ağaç, bir bina, başka bir sokak lambası, bir caminin veya minarenin siluetini, hatta bir vapuru bile sokak lambalarına arkadaş yapmıştır.

Bayram Top’un “Sokak Lambaları” bize kendinin ve bizim yalnızlığımızı anlatır.  Yalnızlık farklı bir kavramdır ve kişiden kişiye değişir. Bayram Top’un anlatmak istediği; “Altı milyarı geçen dünya nüfusu içinde yalnız insan yoktur veya günümüz dünyasında yabancılaşmanın getirdiği durum aynı zamanda herkesi yalnız hale getirmiştir.”  değildir.  Yalnızlık bazen sokak lambaları gibi anlatılamayan bir şeydir. Yazar Hasan Ali Toptaş “YALNIZLIKLAR” kitabında yalnızlığı şöyle anlatır;   

“Neresinden bakılırsa bakılsın,

her cümlede bir çift göz vardır

ve her noktada bir insan.

insan ki, bakar bize ve ötemize;

ve o insan ki, giyindiği zamanın gerisinden sorar

hep

kaygılanır, duraksar ve sessizdir;

ve geldim demenin bir  sessizliği varsa, öpüşelim

demenin, sen hala gitmiyor musun demenin ya da

ölmek istemenin bir sessizliği varsa,

kelimeleri de vardır sessizliğin

duruşun kelimeleri vardır;

bakışın, uzanışın,

gülüşün…

Ama, yalnızlığın kelimeleri yoktur.

O, bütün kelimelerden oluşmuş bir kelimedir.”

Yalnızlık başlı başına bir erdem olup kendi kendine yetebilmenin bir sonucudur. İnsan sadece yalnız olabildiği sürece, bütünüyle kendisi olur. Her toplum, insanın kendi bireyselliği ne denli önemliyse o oranda fedakarlık isteyecektir. Bu durumda herkes kendi benliğinin değeriyle orantılı olarak yalnızlığa ya evet ya hayır diyecektir. Ya ona katlanacak, ya onu sevecektir. Tercih insanların olacaktır. Ya dışa bağımlı yüzeysel mutluluk ya da içten gelen ruhsal mutluluk. Bayram Top mutluluğunu ve tercihini Sokak Lambaları’ndan yana kullanarak ne iyi yapmıştır. Bu çalışma bize yalnızlığımızı hatırlatması, anlatması ve bizi düşündürmesi açısından zaman zaman geriye dönüp bakmaya ihtiyaç duyacağımız bir çalışmadır.

Ali İhsan ÖKTEN