Bu fotoğrafı 1990 yılının Nisan ayında yaptım.

Bu bir portre fotoğrafıdır.

Bu portre kişisinin özel ismi yoktur.

Sıfatı:”vatandaş” dır.

Emperyalizmin elinden kurtarılmış bir ülkenin sahibidir.

Cennet ve cehennemi barındıran bir coğrafyada yaşar.

Köklü bir tarihin ve zengin bir kültürün mirasçısıdır.

Cumhuriyeti kurmuştur.

Metamorfoza uğramıştır.

Bireycidir, birey olamamıştır, bağımlıdır, bağnazdır.

Kadercidir, korkaktır, karamsardır, konuk sever, karısını döver.

Maça gider,

Bıçak çeker,

Küfür eder,

Yok olur.

Böyle bir portre oluşmasında bana düşen vebali omuzlamalıyım!

Karadeniz’in kendine has görünüme sahip, deniz kıyısına kurulmuş yerleşimlerinden iç kısımlara doğru yöneldiğinizde, daha kent sınırları içindeyken bile kendini hissettirmeye başlayan, insanı toprağın rengine hasret bırakacak kadar yeşile bürünmüş bir coğrafyaya ulaşılır. Rotanızı yükseklere çevirdiğinizdeyse; buluttan bir şelaleye girmişsiniz gibi etrafı saran sis içinde, mistisizmin büyüsüne kapıldığınızı hissedersiniz.

2006 yılının temmuz ayıydı. Arkadaşlarım ve ben de bu hisler içinde ilerliyorduk Akçaabat’ın Hıdırnebi Yaylası’nda. Her an neyle karşılaşacağınızı kestiremediğimiz sisle kaplı ortamda ilerlerken, ağır hafif demeden her işe koştuğunu bildiğimiz yöre kadınlarından biri çıkıveriyor karşımıza. Sanki bu atmosferin fotoğrafa katacağı etkinin farkındaymışcasına, kameralardan saklanmadan elinde sopasıyla ineklerini gütmeye devam ediyor.

Fazla düşünmeye gerek yok, fotoğraf öylece oluşuvermiş ‘çek beni’ diyor. Kırmızılı mavili boncuklarla süslenmiş gerdanlarıyla, inekler bile poz vermek için oradalar sanki. Beni asıl düşündüren, birbiriyle alakasız gibi görünse de, dolaylı yoldan birbirini etkileyen iki durum; yok olmaya yüz tutmuş ekonomik değerlerimiz arasında olan hayvancılığımız ve kendini tekrar bu özverili çobanda bize hatırlatan anadolu kadınının durumu...

Müge AKPINAR - Kadıköy Adalar İskelesi

Aklımdan o sıra ne geçmiş, ne hissetmişim ya da çevreden nasıl etkilenmişim bilmiyorum. Belki kuru ayazdan nemli bir yerlere sürüklenmiş olmanın verdiği huzur, belki de İstanbul'a özgü bir başıboşluk vardı o sırada içimde bir yerlerde. Belki bu iskelenin önünden binlerce defa geçmiştim. Özellikle de ne olacağımızın sistemin kendiliğinden dayatıldığı zamanlarda olacak ki; ben o iskelenin önünden görüp de bakmadan defalarca yürümüşüm. İşte bir gün, belki de bu dayatmaların biraz da olsa hafiflediği günlerden bir gün, kafamı kaldırdığımda bu kare gözüme takıldı. Belki daha önceleri ve daha sık başımı kaldırıp bakabilseydim önümde uzananlara, daha güzel şeyler yakalayacaktım. Kadıköy-Adalar İskelesi, bana en stresli zamanlarımda okul ve dershane çıkışları o dönem oturmak zorunda olduğum Büyükada'ya dönerken saatlerce beklemeyi, lodosların sabırsızlığını ve inatçılığını öğretmişti.

Sonrası orayı tekrar adımladığımda karşımda koskoca bir yabancılaşmışlık duruyordu. İskele, yine yerli yerindeydi; ama bu kez sabırsız lodoslar değil, Kasım yağmurunun damlaları ve bu damlalarla birleşen iskelenin silueti vardı karşımda. Hayat ne garip demiştim, kendi kendime. Bizimle ne güzel de oynuyor aslında. Bir yerden başka bir yere gittiğinizde çarpıyordu bu yüzünüze. Ne kadar da güzel tanır insan kendini zaten değil mi, ne kadar da güzel ifade eder kendini, ne söylediğinin bir kelimesini bile anlamadan. Söylendiğiniz, yeri geldiğinde nefret ettiğiniz mekanlara hasret kalabiliyorsunuz işte. Bu fotoğrafın hikayesi ne derseniz, aslında çok tanıdık bir hikayedir, derim. Sıkıştırılmış mekan ve uzam içinde kendi içinde sıkışmış bireyin ara sıra kendi dışındakileri de fark edebilmesidir, derim. Nasıl bir farkındalık derseniz anlık derim, sonra o da gemileri yalayan lodos dalgaları gibi akıntıya karışır gider. Geriye de işte o anlık farkındalığın yarattığı bir kare bazen kalır, bazen kalmaz...

Nilay (K.) YÜCE - Sabırsız Bekleyiş

Artık doğa ana bize eskisi kadar cömert davranmıyor; çünkü geçtiğimiz asırda geri dönüşü olmayacak şekilde kırdık onu. Artık yağmur bardaktan boşanırcasına yağmıyor; çünkü belki de hiç yapamayacağımız kadar çok zarar verdik suyun dünyadaki devrine. Küçüklüğümden pespembe hatırladığım anılarım canlanıyor gözümde. Ve esefle düşünüyorum, belki de benim pembelerimi çocuklarım hiç göremeyecek. Küçükken oynadığımız helikopter çiçeklerini özler oldum bugünlerde. Kuzenimle en keyifli oyunumuzdu; yeşilliklerde debelenip helikopterleri üflemek ve tabii ağır ağır süzülerek havada uçuşmalarını izlemek…

Nallıhan’da çekime çıktığımız o gün de eskiye hasret, doğaya dalmıştık. Herkes, büyük bir hevesle, kendi karelerini yaratmak için deklanşöre basarken, ben ilerleyip dere kenarından “işte bu” diyeceğim bir kare aramaya başlamıştım kendime. Birden gözüme tanıdığım o an geldi: Oradaydı işte, çocukken darmadağın ettiğimiz helikopter çiçeği… Benim yaklaştığımı fark etmiş olacaktı ki hafif ama bir o kadar da keyifle sallandı rüzgarımla. Tutup elime alacakken, -“Dur!” dedi bana, “dur bir bak göreceksin yakalaman gerekeni”. Yaklaştım sesini daha iyi duymak için. İşte o anda bulmayı umduğum kare çekip aldı beni içine. Aynı amaç uğruna bir köke sarılmış düzinelerce minik paraşüt, onları özgür kılacak şeyi bekliyordu. Bu sabırsız bekleyişi bir o kadar telaşsız hareketlerle görüntüledim. Ve onların bekleyişlerine ufacık bir dudak hareketiyle son verdim. Onları bir gün kendileri gibi minik paraşütler üretecekleri yeni dünyalarına uğurlarken içimde gelecekle ilgili duyduğum endişelerden eser yoktu. Tek hissettiğim şey, geçmişten gelen çocuksu heyecandı.    

“The answer to your prayers, we'll drop you anywhere with no ripcord” (Thom Yorke, Ripcord, 1993)