Binlerce yıl önce insan zekası ve becerisinin birer göstergesi olarak inşa edilen ve dünyada eşi benzeri olmayan, insanlığın ortak hafızası durumundaki kültür varlıkları ile doğanın mucizesi olan doğal varlıkların incelenmesi, insanlığa tanıtılarak kültürel kaynaşma yoluyla insanlığın barışına hizmet yolunda bir adım atılması bakımından önemlidir. Frig’lerin Anadolu’ya gelmelerinden binlerce yıl öncesinde, Çatalhöyük’te olduğu gibi Anadolu’da filizlenmiş ve yeşermiş dünya uygarlıklarının gelişmesine söylenenlerin aksine ilham kaynağı olmuş uygarlıklar yer almıştır.

Ayazini Kayalıkları

Bu uygarlıklarla birlikte Anadolu’nun bereketini ifade edebilecek ve bereketle özdeş bir tanrıça olan Ana Tanrıça/Matar Kubile kültü oluşmuştur. Frigler ve diğer uygarlıklarda da ‘’ bereket’’ in yaşamın sürekliliği bakımından öneminin bilincinde olarak bu kültü devam ettirmişlerdir. Yaşamın sürekliliği için önemli olan verimli topraklar ve savunmaya uygun dağlık bölgelerin varlığı Frigler’in Afyonkarahisar ili ve çevresinde yerleşmelerine ve siyasal egemenliklerini yitirdikleri dönemde bile bin yılı aşkın bir süre kültür geliştirmelerine uygun ortam oluşturmuştur.

Emre Gölü

Bu döneme ait kültür varlıklarının büyük bir kısmı kendini bilmez kişilerin tahribatları sonucunda yok olmuş ya da zarar görmüşlerdir. Frig eserleri , kendilerinden önceki ve sonraki uygarlıkların oluşturdukları kültürel miraslar ile birlikte topraklarımız üzerinde güneş gibi parlamaya , Anadolu’nun kültür ocağı olduğunu tüm dünyaya haykırmaya devam etmektedirler. Sonuç olarak insanlığın ortak mirası olan doğal, kültürel ve tarihi zenginliklerin gelecek kuşaklara ulaşmasının sağlanması, Frig Vadisi Kültür Envanteri’nin oluşturulması, Anadolu’nun genelinde gözlemlenen kültürel sürekliliğin vadi sınırları içerisinde de olduğunun gözler önüne serilmesi , ayrıca tanıtım etkinlikleri sonucunda oluşan kültür turizmi hareketlerinden elde edilen turizm gelirleri ile ilin , bölgenin ve ülkemizin sosyal, kültürel ve ekonomik alanda gelişmesi hedeflenmelidir.

Memeç Kayalıkları

Afyonkarahisar, Kütahya ve Eskişehir illeri arasında kalan bölümde yer alan frig vadisinin tarihi, doğal ve kültürel dokusunun üç ilin ortak projesi olarak ele alınıp damıtılmasının gerekliliği nedeniyle Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın koordinasyonluğunda çalışmalar başlamıştır. M.Ö. 7000 yılından başlayarak günümüze kadar yerleşim yeri olan Afyon sınırları içerisinde Hitit, Frig, Grek, Roma, Bizans, Selçuklu, ve Osmanlı gibi uygarlıklar egemen olmuştur.

Afyon adını M.Ö.1340 yıllarında Hititler tarafından yaptırılan ve bu güne kadar gelen kalesi ve yaklaşık 2300 yıldır ekilen haşhaş bitkisinden almıştır. Frig vadisi içinde yer alan açık hava tapınakları ve kaya mezarlarının günümüze ulaşanları şunlardır. Aslankaya, Kapıkaya I., Kapıkaya II. Demirlitaş Kalesi Tapınağı, Matlaş

Kaya Mezarları
 

FRİG KAYA MEZARLARI Aslantaş : Önemli bir frig kralının mezarı olduğu ve M.Ö.7.yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır.Yer olarak İhsaniye İlçesi Kayıhan Beldesi sınırları içerisinde yer alan Göynüş vadisinde bulunmaktadır. Yılantaş : Aslantaş’ın batısında aynı kayalıkların devamında bulunmaktadır.Frigler’in Çukurova’ya indikleri dönemlerde veya M.Ö.700 yıllarında yapıldığı sanılmaktadır.

HÖYÜKLER VE ANTİK KENTLER Frig’ler İhsaniye İlçesine bağlı Göynüş Vadisi ve Eski Döğer kayalıklarında kent kurmuşlardır.Keleneia ilk kurulan antik kentlerdendir.Kusura Höyüğü, Sandıklı Höyüğü, Şuhut Höyüğü, Karacaahmet-Kocaan Höyüğü ve Eğret Höyüğü en önemli höyüklerdir.

KAYA YERLEŞİMLERİ VE MEZAR ODALARI Afyon İlinin ; Bayat, İhsaniye ve İsçehisar İlçelerinde yoğun olarak kaya yerleşimlerine rastlanmaktadır.

AYAZİNİ Ayazini kasabasının frigler döneminden beri yerleşim yeri olarak kullanıldığı bilinmektedir. Roma ve Bizans döneminde aile ve tek kişilik yerleşime elverişli olması nedeniyle oyularak yapılmış kaya mezarlarıdır. Aslanlı mezar odaları , sütunlu mezar odaları ile kayaya dış ve iç mimari olarak oyulmuş kiliseler bulunmaktadır.

AVDALAZ KALESİ Afyon-Gazlıgöl kaplıcasından 10 km uzaklıktaki Ayazini kasabasının 2 km kuzey batısındadır. Tüf kayaya oyulmuş çok katlı ve çok odalı sarnıçlı bir kaya kütlesi olup Bizans döneminde yapılmış ve yerleşim yeri olarak kullanılmıştır.

ASAR KALE Bayat İlçesinin batısında Köroğlu Dağı eteklerinde önemli yükseltide konik bir dağ ve kaya kütlesi olup , açık bölümlerin üzeri surlarla çevrilidir.

BAYRAMİLER KALESİ İhsaniye ilçesine bağlı Bayramiler Köyü'nün kuzey doğusundadır. Bizans dönemine Leonto Kefal adlı bir yerleşim yeridir.Önemli bir savunma merkezi olduğu anlaşılmaktadır.

DEMİRLİ KALESİ İhsaniye İlçesi Demirli Köyü'nün kuzeyindedir. Ana tanrıça Kübele adına yapılmış tapınım yeri bulunmaktadır.

MALTAŞ İhsaniye İlçesi Kayıhan Kasabası sınırları içerinde, Göynüş vadisinde bulunmaktadır. Birbirine yakın Aslantaş ve Yılantaş anıtlarından yaklaşık 500 mt. uzaklıktadır. Günümüzde büyük bir bölümü toprağa gömülü durumdadır. Cephesi üçgen çatılı olup, toprak altında kalan bölümünde mihrap bulunmaktadır. Sol üst kenarında ise dikey yazıt bulunmaktadır. Tapınağın arka bölümünde ise derin kuyu biçiminde kayaya oyulmuş çukurluk vardır. M.Ö.7. yüzyılda yapıldığı sanılmaktadır.

KIRKİNLER ( Kaya Yerleşimi) Bizans çağında yapılmış, yerleşim yeri, kilise , şapel ve mezar olarak kullanılmış kaya kütleleri vardır. Frig döneminde de kullanıldığı kaya üzerindeki izlerden de anlaşılmaktadır.

ÖRENYERİ Döğer/İHSANİYE İhsaniye ilçesine bağlı Döğer kasabası Frigler döneminden beri yerleşim yeri olarak kullanılmıştır. Aslankaya, Kapıkaya I ve II. , Tanrıça Kübele adına yapılmış açık hava tapınağı özelliğinde yapılmış kaya anıtları ile Asar ve Eski Döger ‘de Frig yerleşim yerleri vardır. Roma ve Bizans dönemine ait kaya yerleşim ve mezar odaları ve kiliseler çevrede oldukça çok görülmektedir. Sulu İn, Memeç , Alaca Asma, Urukmuş I ve II (karamusa), Nallıhan ve Kırkmerdiven kaya yerleşimleri belli başlı olanlarıdır.  
 

1959 ‘da Zonguldak’ta doğdu. İlk, orta ve liseyi Zonguldakta okudu. Ankara’da başladığı yüksek öğrenimini ekonomi dalında yaptı. Halen T.T.K. Kurumunda görevini sürdürmektedir. 1997 yılında başladığı doğa gezilerinde fotoğrafla tanıştı. Daha sonra sürdürdüğü fotoğrafla ilgili çalışmalarını ilerleterek karma ve kişisel sergilerini açtı.  
 

Tüm Hakları Saklıdır © All Rights Reserved

www.fotoritim.com Sitesinde Bulunan Yazılı ve Görsel Eserlerin Bütün Hakları ve Sorumluluğu Eser Sahiplerine Aittir.

All Images and Text Published in www.fotoritim.com are Copyright © Protected by The Author, All Rights Reserved.

Use By Author Permission Only.