Doğa Manzaraları 2

Kayın ormanında Burçinler - Zonguldak

Bir önceki yazımda genelde manzara fotoğrafçılığının; özelde ise doğal manzara fotoğrafçılığının fotoğraf dünyası içindeki yerine değinmiş, doğal manzara fotoğrafının niteliklerini belirtmiştim. Bu kez iyi bir doğal manzara fotoğrafı çekmek için dikkat edilmesi gereken noktalarla, bu fotoğrafların taşıdığı anlam ve değerler üzerinde durmak istiyorum.

Aladağ şelaleleri - Adana

  

Doğal manzara çalışmalarında iyi fotoğraf elde etmek için dikkat edilmesi gerekenleri aşağıya alıyorum. Görüleceği gibi, bunların bir kısmı zaten her iyi fotoğraf için gerekli olanlardır.

• Çekim için uygun noktaların aranıp belirlenmesi,

• Işık koşullarının uygunluğunun denetlenmesi, gerekiyorsa ve mümkünse uygun koşulların beklenmesi,

• İyi kompozisyon için farklı seçeneklerin araştırılması,

• Kadraj içinde gereksiz ögeler varsa bunları elimine edilmesi,

• Poz değerlerinin doğru ölçülmesi,

• Poz değerinin kullanılan objektifin performansının üstün olduğu diyafram aralıkları içinde belirlenmesi,

• Poz değerinin istenilen alan derinliği ile uyumunun sağlanması,

• Üçayak kullanılmıyorsa makinenin titretilmeyeceği bir örtücü hızı seçilmesi,

• Mümkünse fotoğrafa derinlik verecek ön plan figürlerinin kadraj içine alınması,

• Çekim için gidilen yöre ve çekilecek konular hakkında önceden araştırma yapılması, varsa kitap, makale ve benzeri şeylerin okunması, harita üzerinden topoğrafya, ulaşım ve lojistik verilere ulaşılması,

• Konu bütünlüğünün irdelenmesi; eğer amaçlanan konunun tamamı kadraj içine alınamıyorsa temsil yeteneği olan bir bölümüne yer verilmesi, (örneğin Erciyes dağının tamamı görüntülenemiyorsa karakteristik olan zirvesinin kadraj içine alınması )

• Çekimi amaçlanan konunun niteliklerinin güçlü bir şekilde belirtilmesi, (örneğin bir bozkır ekosisteminin fotoğrafı çekilirken o yörede yetişen karakteristik bitkilerin, yine yöreyi anlatan topoğrafik yapıyla birlikte yorumlanması; ya da bir orman görüntüsünde kadraj içine alınan kesimin, o ormanda yetişen ağaç türlerinden birkaçını birarada göstermesi,)

• Çekim için uygun zamanların seçilmesi, (örneğin çayırların, meraların biyolojik çeşitliliğinin belirtilmesi amaçlanıyorsa bitkilerin çoğunun çiçek açtığı ilkbahar ve yaz ayları tercih edilmelidir; ormanların biyolojik çeşitliliğinin anlatılmasında ise en uygun mevsim, aynı tür ağaçların bile renk farklılıkları gösterdiği sonbahardır, ama doğanın uyanışı anlatılmak için erken ilkbaharda yaprakların filizi yeşil olduğu orman manzaraları etkili olur; akarsuların, çağlayanların ve göllerin çekimi için suyun bol olduğu ilkbahar uygun mevsimdir; ışıkların daima yatay ve çoğu zamanda yumuşak geldiği kış ayları çok iyi fotoğrafların çekilmesine olanak verir; yüksek dağlar için zirvelerinin karlı olduğu zamanlarda çekim yapmak sadece renk kontrastı değil, anlam çekiciliği de sağlar.)

• Doğanın dinamik yapısına dikkat edilmesi, (dağlar, tepeler, vadiler ve benzeri jeolojik oluşumlar dışındaki doğa, mevsimlere ve yıllara göre değişiklik gösterir. Ancak doğal peyzajların en dinamik ögeleri yabani hayvanlar ve kuşlardır. Ülkemizde memeli hayvan fotoğrafı çekmek pek kolay değildir. Buna karşılık kuşlar özellikle sulak alanlarda muhteşem görüntüler oluşturabilir. Yaban hayatı çekimlerinde olası görüntüler tahmin edilmeye çalışılarak bütün hazırlıklar önceden yapılmalı ve doğru an geldiğinde peşpeşe fotoğraflar çekilmelidir.)

Doğal manzara fotoğrafları çekimi her zaman ideal koşullarda yapılmaz. Kısıtlı zaman içinde, yeterince elverişli olmayan koşullarda yapılan çekimlerle elde edilen fotoğraflar değersiz değildir. Hatta bu tip fotoğraflar arasında çok iyi olanlar da bulunabilir. Doğal manzara fotoğraflarının, sıradan bir görüntü dahi olsa, belge değerinin olduğu unutulmamalıdır. Aslında bu durum her çeşit manzara fotoğrafı için geçerlidir. Eski Türk filmlerindeki İstanbul görüntülerini izlemek için bu filmleri defalarca seyredenleri biliyorum.

Özetlenecek olursa: Doğa manzaraları rağbet edilen bir fotoğraf dalıdır. Herkes tarafından anlaşılır ve sevilir. Sanatsal ve estetik değerlerinin yanında belge değeri de önemlidir. Biraz dikkat ve özen göstererek doğal manzaralar değerli fotoğraflar haline getirilebilir ve hepsinden önemlisi, zaman geçtikçe bu fotoğraflar çekildikleri yerlerin görsel hafızası haline gelir. 
 

Yazı ve Fotoğraflar:  Tansu GÜRPINAR 

 

FOTORİTİM ARŞİVİNDEN : 

Tansu Gürpınar : Türkiye’de Kuş Gözlemciliğinin Tarihçesi
Tansu Gürpınar : Doğa Manzaraları
Tansu Gürpınar : Yabani Çiçekler
Tansu Gürpınar : Mantarlar
Tansu Gürpınar ile Söyleşi
Tansu Gürpınar ile Doğa : Sulak Alanlar
Tansu Gürpınar ile Doğa : Doğal Çevre ve Fotoğraf 
Tansu Gürpınar ile Doğa : Doğa Fotoğrafı